Hoe reageer jij op stress?
Kan jij stress bij jezelf herkennen? Weet jij hoe je jezelf weer onder controle kan krijgen? In dit artikel leg ik het je uit,
Niet gestresst zijn is stoer, toch? Maar wanneer we eerlijk zijn hebben we allemaal wel eens last van stress. Of het nu is omdat we bang zijn te laat te komen voor een afspraak of getuige zijn van een indrukwekkende situatie. Het is erg nuttig om stress bij jezelf en anderen te kunnen herkennen. Zo kan je jezelf maar ook anderen helpen. En hulp heb je soms ook vooral na de stressvolle situatie nodig...
“Stress is een normale reactie op een abnormale situatie”
Het kan iedereen gebeuren dat ze in een situatie terecht komen die afwijkt van de normale dagelijkse gang van zaken. In het klein is hier een voorbeeld van dat bijvoorbeeld jouw trein niet komt dagen en je een trein later moet pakken om op je werk te komen. Dit betekend dat je te laat bent voor die ene belangrijke vergadering. De meeste mensen ervaren nu wel enige vorm van stress.Maar wanneer twee personen stress hebben, uit zich dit ook op twee verschillende manieren. Je kan dit merken omdat je schrikt en bang bent dat je baas boos wordt omdat je te laat bent. Je wordt misschien wel boos op de NS omdat er alweer een trein uitvalt. Dit uit je door uit te vallen tegen een conducteur die toevallig op het perron staat. Een ander persoon belt even met kantoor om te vertellen dat hij wat later is. Omdat hij er niets aan kan doen dat hij te laat is, neemt dit telefoontje eventuele stress al weg. Je hebt je baas laten zien dat je er alles aan doet om op tijd te zijn en hier is het mee klaar.
Hoe voorkom je stress?
Stress kun je wel voorkomen. Als je naar het bovenstaand voorbeeld kijkt, zou je de stress kunnen voorkomen door vooraf even op internet te kijken of de treinen wel volgens schema kijken. Je zorgt dan dat je zoveel mogelijk informatie hebt en goed voorbereid bent. Ook zou je een trein eerder kunnen pakken, zodat je niet gelijk in de stress hoeft te schieten wanneer er iets niet gaat zoals gedacht. Maar als je daarnaast ook zorgt dat je lichamelijk fit bent, je goed uitgerust bent en lekker in je vel zit kan je veel beter met stress omgaan. Zorg dat je zelfvertrouwen hebt door dat examen goed voor te bereiden, zo kan je voorkomen dat je stress krijgt. Maar wanneer je dan toch stress krijgt en je dreigt jezelf hierdoor te verliezen kan je zorgen dat je bepaalde ontspanningstechnieken kunt toepassen om te zorgen dat je jezelf weer onder controle krijgt. Met positief denken of een positief persoon naast je kan je jezelf door situaties heen helpen waar je met negatieve gedachten nooit eens aan begonnen zou zijn!
Positieve- en negatieve stressreacties.
Zoals het voorbeeld over de trein al laat zien reageert iedereen anders op een stressvolle situatie. Dit komt omdat het lichaam ineens “wakker geschud” wordt en daardoor keihard aan het werk gaat. Je lichaam maakt adrenaline aan om te zorgen dat je op de toppen van je kunnen kunt werken. Dit is erg positief. Het is niet voor niets dat je voor een examen wat zenuwachtig bent. Hierdoor kan je je extra goed concentreren en een goed resultaat behalen. De stressreacties kunnen positief zijn: beter concentreren, alerter zijn, actief worden, moed krijgen etc. Maar de stressreacties kunnen ook negatief zijn. De verschillende stressreacties kan je onderverdelen in vier groepen: Denken, Emotie, Sociaal en Lichamelijk. In elke groep kan je zowel positieve- als negatieve stressreacties krijgen.
Denken.
Een negatieve emotie kan zijn dat je verwart raakt, gaat piekeren, zelfverwijten krijgt. Maar positief kan juist zijn dat je vastberaden wordt, scherper gaat denken, moedig en optimistisch wordt.
Emotie.
Het kan zijn dat je in shock raakt, verdrietig wordt, je schuldig voelt of boos wordt. Dit zijn negatieve stressreacties. Positieve stressreacties zijn dat je je betrokken voelt, je wordt uitgedaagd en je bent actief in zowel je denken als je doen.
Sociaal.
Op sociaal vlak kan je hele positieve reacties krijgen. Je kan je sociaal betrokken voelen in een groep, je wilt graag andere helpen en het groepsgevoel groeit extreem. Negatief is dat sommige mensen zich juist extreem terug gaan trekken of dat er ruzies in de groep ontstaan. Deze ruzies zijn ook weer het gevolg van de verschillende reacties op stress.
Lichamelijk.
Ook je lichaam kan op verschillende manieren reageren op stressvolle situaties. Je kan bijvoorbeeld hoofdpijn krijgen, spiertrillingen, maagpijn, een versnelde hartslag, extreem zweten etc. Zelf kan je hier waarschijnlijk nog wel een aantal reacties bij plaatsen als je even aan jezelf denkt. Hoe voelde jij je vlak voor dat schoolexamen of vlak voor dat rijexamen? Positieve stressreacties kunnen zijn dat je alerter wordt, klaar staat om te reageren en verhoogde energie voelt.
Dit laatste kan echt letterlijk zijn. Wie kent het verhaal niet van de moeder die een auto omhoog tilt omdat haar kind onder die auto ligt. Dit is iets wat die moeder in een normale situaite echt niet zou kunnen. Maar op dat moment voelt ze zoveel spanning en stress omdat haar kind daar ligt en haar nodig heeft dat ze alles zou kunnen doen om haar kind te redden. Alhoewel. Ze voelt zich gewoon actief, vastberaden en bulkt van het zelfvertrouwen en energie. Met zo’n moeder zou ik op dat moment geen ruzie willen krijgen….
Omgang met stress.
Hoe je met stress om moet gaan verschilt per persoon. Waar de één even rustig moet gaan zitten en alles moet laten bezinken, moet de ander juist zijn energie kwijt en even bezig gehouden worden. Maar wat als rode draad door stressvolle situaties heen loopt is dat je erover moet proberen te praten. Dit geldt voor situaties waarbij je negatieve stressreacties ervaart, maar ook zeker wanneer je positieve stressreacties voelt. Misschien heeft de persoon naast jou het wel extreem zwaar met deze situatie en kan hij wel wat positieve gedachten gebruiken of is een simpel duwtje in de rug voldoende om die persoon weer de juiste richting in te helpen. Zorg dus dat je erover praat wanneer je stress ervaart. En in het eerste voorbeeld over de trein die niet op komt dagen kan je hier vast wel over klagen tegen de collega’s op kantoor. Maar heb jij een situatie meegemaakt die je maar geen plaatsje kan geven omdat het te traumatisch is, dan kan je alleen maar hulp krijgen door erover te praten. Dit klinkt cliché, maar het is wel zo. Jij zal de eerste stap moeten zetten om hulp te kunnen krijgen. Kan je niet naar je ouders of beste vriendin)? Ga dan naar je leraar of huisarts en vertel dat je hulp nodig hebt. Dit is stap één om met deze stressvolle situatie om te kunnen gaan. Het is er prettig wanneer je zelf bewust bent van het feit dat je in een situatie zit die je teveel stress oplevert, maar wanneer je niet met deze stress om kan gaan of je er niet bewust van bent wordt het erger. Het kan dan een angststoornis worden waarbij je hulp moet krijgen om er van af te komen. Dan zou het bijvoorbeeld een Posttraumatische Stress-Stoornis (PTSS) kunnen worden. Wil je meer weten over PTSS? Klik dan hier.
Log in met je Foobie account om een reactie te plaatsen!
