Beoordelingsfouten


Publicatie datum:

Hoe beoordelen wij als mensen anderen en situaties.

Gesponsorde koppelingen

Iedere dag komen we in contact met andere mensen. We praten met ze, en werken samen met hen, of beoefenen samen een hobby. Als we in contact komen met anderen, beoordelen we hun gedrag en houding. We kijken naar wat ze aan hebben, hoe het haar zit, of iemand mooi is of niet mooi in onze ogen en we kijken naar hoe iemand zich gedraagt. Heel vaak gebeurt dit niet eens bewust. In de wachtkamer gaan we wat sneller naast die ene persoon zitten en wat minder vlot bij die andere.

Een praatje in de kroeg doen we ook vlotter met de ene persoon dan met de andere. Kijk naar het programma ‘Take me out' en je ziet mannen door een panel van vrouwen meteen na binnenkomst zonder een woord te hebben gesproken goed- of afgekeurd worden. Het lijkt of we dit bijna automatisch doen, zonder ons bewust te zijn waarom we nu eigenlijk deze keuzes maken.

We beoordelen dus dagelijks anderen en we doen het allemaal. De huisarts beoordeelt zijn patiënten, de kassière haar klanten, de personeelsfunctionaris de sollicitanten voor een bepaalde functie. Maar moet nu bijvoorbeeld de personeelsfunctionaris onder woorden gaan brengen waarom hij die ene geschikt vindt voor deze vacante functie wordt duidelijk hoe moeilijk het is om iemand objectief te beoordelen.

Beoordelingsproblemen

Beoordelen lijkt erg op observeren, we observeren hoe mensen handelen, wat ze doen of juist niet doen, zeggen of juist niet zeggen. We zetten daarbij al onze zintuigen in, we horen, zien, ruiken en tasten af. We kunnen alleen niet alles tegelijk, anders komen er te veel prikkels op ons af. Daarnaast kan de ene persoon beter een bepaald zintuig inzetten omdat deze beter bij hem ontwikkeld is dan de ander.

Horen en zien doen we niet alleen met onze ogen en oren, we doen het met onze hele persoonlijkheid. Zo staat de ene persoon wel open voor een bepaalde gebeurtenis en de ander niet. Dit hangt erg af van waar wij in geïnteresseerd zijn, wat onze eigen normen en waarden zijn en welke ervaringen wij hebben opgedaan in ons leven. Neem als voorbeeld de tekening van Escher - Angels and Demons - de ene persoon ziet meteen alle zwarte duivels en de ander ziet de witte engelen. Het is maar net waar onbewust je focus op is: De vrachtwagenchauffeur vindt de strenge vorst een ramp, terwijl de schaatser volop geniet van de mooie schaatstochten die hij nu kan maken.

Kortom beoordelen is nogal subjectief en er zijn nogal wat mechanismen in ons die ons oordeel vertroebelen:

We kijken heel vlot naar het eindresultaat en zijn wat minder geneigd om te kijken naar het gedrag dat tot dit eindresultaat heeft geleid. Het gevolg hiervan is dat de invloed van de situatie te weinig wordt meegenomen in het oordeel. De goede resultaten schrijven we al vlot toe aan de perfecte situatie en de minder goede resultaten schrijven we toe aan de persoon. Denk maar eens aan die klungelige autobestuurder voor ons, het is een waardeloze chauffeur volgens ons en we zien over het hoofd dat de auto misschien van mindere kwaliteit is en daardoor minder snel dan onze Porsche is.

De meest voorkomende beoordelingsfouten

Selectieve perceptie

Over het algemeen zien we de dingen die ons het meeste aanspreken en daardoor baseren we ons oordeel nogal eens op te weinig waarnemingen.

Stereotypering

Bepaalde kenmerken van groepen mensen passen we automatisch toe op een individu uit de groep.

Eerste indruk

De observaties uit het eerste contact met een persoon worden bepalend voor ons oordeel.

Projectie

Eigenschappen van onszelf zien we ook in een ander zonder dat hier aanleiding voor is.

Halo-effect

Eén gunstige observatie zorg voor een goede beoordeling op alle aspecten

Horn-effect

Eén ongunstige observatie zorg voor een slechte beoordeling op alle aspecten.

Persoonlijke fout

De beoordelaar laat de algemeen gestelde normen voor wat ze zijn en houdt vast aan zijn eigen beoordelingswijze en normen.

Positiefout

De positie van de beoordelaar bepaalt de beoordeling van een persoon.

Centrale tendentiefout

Bij het beoordelen gaan we al gauw naar het veilige midden, een negatieve beoordeling wordt al gauw wat milder en een positieve beoordeling wordt afgezwakt.

Het valt dus niet mee om een objectief oordeel over iemand of een situatie te geven. En dat terwijl in bijvoorbeeld sollicitatieprocedures het van groot belang is dat ook daadwerkelijk de juiste persoon op de juiste plek komt. Nog steeds kan een slechte indruk ‘dodelijk' zijn tijdens een sollicitatiegesprek, terwijl het goed mogelijk is dat de sollicitant alle kwalificaties in huis heeft. Inzicht hebben in de eigen beoordelingsfouten kan hierbij van dienst zijn.

Gesponsorde koppelingen

Auteursinformatie


Geschreven artikelen: 3
Leden aangebracht: 0

Meer uit de categorie leven

Kristalmensen in de nieuwe tijd

Korte beschrijving van de generatie Kristalkinderen/volwassenen

Lucide dromen

Als je lucide droomt, ben je je bewust van het feit dat je droomt en kun je je droom actief beïnvloeden.

Numerologie en geboortedag: 3, 12, 21 en 30

Geboren zijn op de 3e, 12e, 21e en de 30e van de maand

Ga niet voor middelmatigheid!

Creeer je eigen leven. Ga niet voor middelmatigheid!

Eetproblemen bij kinderen

Opvoeden in de nieuwe tijd

Stuur eens een persoonlijke kerstkaart!

Tijdens de feestdagen wil jij natuurlijk jouw vrienden, familie en kennissen een prettige kerst toewensen. Je kunt dit doen met een standaard kaart waar je iets aardigs in schrijft of, je gooit het over een andere boeg en kiest ervoor om een eigen persoonlijke kerstkaart te maken!

Mijn homohuwelijk(2)...in ondertrouw bij de weigerambtenaar?

Nu is de grote vraag gesteld en begint het regelen van mijn huwelijk. Tijdens het regelen van alle zaken kijk ik of er verschillen zijn met een heterohuwelijk.

Waarom doen jonge mannen zulke domme dingen?

Soms staat de tijd even stil en vraag je je af, waarom?

Flirten - het ABC van flirten

Het ABC van flirten geeft de basisprincipes van het flirten weer.

ADD, ADHD, de verschillen, belemmeringen en uitdagingen

ADD kent vele belemmeringen en onbegrip maar biedt al dan niet met een omweg tevens kansen.

In 5 stappen naar een gedisciplineerd kind

Een kort 5 stappen plan met tips!

Abdij Notre-Dame de Saint-Rémy

Abdij Notre-Dame de Saint-Rémy en zijn geschiedenis over de eeuwen heen.

Astrologie

Basistermen in de astrologie

Jef Geeraerts: van koloniaal ambtenaar tot Vlaamse schrijver

Jef Geeraerts: van koloniaal ambtenaar tot Vlaamse schrijver

Sterrenbeeld: Boogschutter

Beschrijving van het sterrenbeeld Boogschutter

Je verjaardag vieren

feest vieren

Het is uit, en nu?

In dit artikel staan 9 tips om over liefdesverdriet heen te komen.

Het figuur van Augustus vergeleken met Napoleon.

De figuur van Augustus vergeleken met Napoleon.

Wat is visualiseren?

Je leven veranderen in de positieve zin dmv visualisatie.

Sparen voor de kinderen

Hoe kun je het beste voor je kinderen sparen?

Brain4Use

Betoog ondermaatse wetenschappelijke onderbouwing jeugdinterventieprogramma Brains 4 Use

Numerologie en geboortedag: 9, 18, 27

Geboren zijn op de 9e, 18e en de 27e van de maand

Westerse astrologie: Maagd

Maagd als sterrenbeeld

Numerologie en geboortedag: 2, 11, 20 en 29

Betekenissen van de getallen 2,11,20 en 29 als jouw geboortedag

Tips voor een betere conditie en een gezondere levensstijl

Praktische tips om je conditie en je levensstijl te verbeteren. Een betere gezondheid is een betere kwaliteit van leven!