Sociale en specifieke fobie


Publicatie datum:

Dit artikel heeft geen beschrijving.

Gesponsorde koppelingen

"If a teacher called on me, I'd panic. My heart would beat so hard, and I felt like I could barely beathe. My mind would just go blank, even though I knew the answers. My teachers were nice, but the minute I'd get called on, I was too nervous to say anything at all. Most of the time I tried not to get called on." (Lyness, 2007)

Het bovenstaande citaat komt van een patiënt met een sociale fobie. Iemand met een sociale fobie heeft moeite met het staan voor mensen en een presentatie houden, omdat hij dan heel erg zenuwachtig wordt. Ongeveer 3% - 13% van de bevolking lijdt aan deze stoornis.

Sociale fobieën beginnen vaak in de jeugd en komen bij mannen en vrouwen evenveel voor (Gray, 2002). Mensen met sociale fobieën hebben vooral angst dat andere mensen hen kritisch of zelfs negatief zouden kunnen beoordelen. Daarentegen zijn gevoelens als zenuwachtigheid, schuchterheid of tentamenvrees geen aanwijzingen voor een sociale fobie als de betrokkenen er niet overmatig in hun dagelijks leven door beperkt worden. Mensen met een sociale fobie hebben een extreme angst dat ze iets niet goed doen, zich blameren en zich belachelijk maken. Ze vermijden veelal in het bijzijn van anderen te spreken of te eten (Gray, 2002). Afspraken, feestjes of het houden van openbare toespraken zijn voor deze mensen vreselijk. Een fobie drukt zich uit in een sterk gevoel van zenuwachtigheid, snellere hartslagen, zweten en eventueel hoofdpijn. Men heeft moeite om de zenuwen de baas te worden en is daardoor niet in staat om een situatie of een actie tot een goed eind te brengen (Turner, 2000). De zenuwen zijn vaak zo sterk aanwezig dat de betrokkenen proberen om sociale contacten te vermijden, zodat ook hun werkleven en hun privé-leven er sterk door beïnvloed worden (Turner, 2000). De betrokkenen weten wel dat ze met hun angsten overdrijven en niet normaal en verstandig handelen (Gray, 2002). Zij weten ook dat ze eigenlijk niet bang hoeven te zijn, maar toch lijden ze er erg onder. Soms zo erg, dat ze zelfs met gemakkelijke groepssituaties niet om kunnen gaan.

Een positieve ontwikkeling voor mensen met deze symptomen is dat een sociale fobie goed met psychotherapie of cognitieve gedragstherapie te behandelen is. Gewoonlijk is de ergste periode van de fobie zes tot twaalf maanden na het begin van de behandeling weer voorbij, maar er waren ook gevallen waarbij mensen met een sociale fobie tot vijf jaar nodig hadden om weer te genezen. Het is echter onduidelijk of mensen die eenmaal klaar zijn met de behandeling ook daadwerkelijk van hun fobie af zijn. Met medicatie kan men wel behandelen, maar het is niet gebruikelijk, omdat de kans op terugkeer van de stoornis dan te groot is. Als mensen die last hebben van sociale fobieën door middel van gedragstherapie worden geholpen, is de kans op terugkeer van de ziekte 20%. De angst voor sociale situaties verdwijnt nooit helemaal, maar de mensen die in behandeling waren hebben er minder last van en kunnen daardoor normaal leven (Turner, 2000). Naast de sociale fobie is er ook nog een ander type fobie te benoemen, de specifieke fobie.

Een specifieke fobie is, zoals de naam al aangeeft, een fobie gebaseerd op een specifieke gebeurtenis. Het object dat de angst veroorzaakt kan in principe van alles zijn, maar is, zoals beschreven in Gray (2007), in tegenstelling tot een sociale fobie, niet gebaseerd op een gebeurtenis waar eventuele interactie tussen mensen plaats kan vinden. Tot de meest voorkomende objecten behoren volgens Gries, Honig, van Os & Verhey (2003) kleine dieren (spinnen, insecten, vogels, katten), natuurgebonden omstandigheden (storm, wind, water, duisternis), bloed en verwondingen (het zien van het bloed, het zien of ondergaan van de verwondingen of medische ingrepen). Mensen met een specifieke fobie kunnen normaal gesproken de fobische stimulus vrij gemakkelijk vermijden (Gries, Honig, van Os & Verhey (2003). Wanneer het vermijden een probleem wordt, kan de vermijdingsdrang meestal met enige inspanning overwonnen worden.

Bij de diagnostiek van de specifieke fobie wordt gekeken naar een aantal punten dat meestal de doorslag kan geven (Gries, Honig, van Os & Verhey (2003). Het karakter van de diagnostiek kenmerkt zich wanneer er sprake is van typisch vermijdingsgedrag met aanvulling van zelfkritiek van de betrokkene ten aanzien van de irrationaliteit van de angst. Voor de behandeling is gedragstherapie erg geschikt en dan met name de exposure- techniek. De cliënt krijgt in zo'n situatie de stimulus te zien en zal, na herhaling, gewend raken aan de stimulus en beseffen dat de angst niet rationeel is en zal uiteindelijk de angst overwinnen. Twee soorten van exposure-technieken zijn in dit verband te onderscheiden; de systematische desensitisatie. Hierbij vindt exposure gradueel plaats volgens een hiërarchisch proces. De tweede techniek is ‘flooding', waarbij de angst-oproepende situatie systematisch wordt opgezocht in een niet-hiërarchische benadering met als doel een snelle gewenning. Voor sociale en specifieke fobieën zijn bepaalde behandelingen te noemen die geschikt lijken te zijn om de stimulus te onderdrukken. Voor zowel de sociale als de specifieke fobie lijkt gedragstherapie in theorie een goede keuze om de behandeling mee te starten.

In de theorie is terug te vinden dat gedragstherapie voor een sociale en specifieke fobie als behandelingsmethode zeer geschikt kan zijn. Verder is het goed om deze gedragstherapie te combineren met een exposure-techniek, zodat er een optimale balans ontstaat, waardoor de cliënt een grote kans heeft om angstvrij te raken.

In de praktijk blijkt echter een voorkeur te bestaan voor cognitieve gedragstherapie, maar wel in combinatie met een gedragstherapeutische techniek, een voorbeeld hiervan is de exposure-techniek in vivo. Deze combinatie van cognitieve gedragstherapie met een gedragstherapeutische techniek zorgt ervoor dat de cliënt went aan de stimulus waar hij of zij zo bang voor is. Ook leert de cliënt hoe hij of zij het beste met de gevreesde stimulus om kan gaan. Tijdens het gesprek, de cognitieve gedragstherapie, zal het verwerkingsproces aan bod komen.


Auteursinformatie


Geschreven artikelen: 10
Leden aangebracht: 1

Meer uit de categorie leven

Zindelijk worden kost tijd

Hoe krijg ik mijn kind zindelijk? en hoe weet ik dat mijn kind er aan toe is?

Eerste stapjes -waar blijven die?

de eerste stapjes van uw baby z

Het korte termijn geheugen

Wat is nou precies het korte termijn geheugen? In een serie van artikelen ga ik dieper in op het geheugen.

in 5 stappen naar een stralende verschijning

Je hoeft niet mooi te zijn om te stralen!

De Travestiet

Travestiet is een persoon die Mannelijk is bij geboorte en een Vrouweijke Gender Identiteit heeft.

Intermezzo - appartementencomplex Tilburg

Appartmentencomplex in Tilburg-West met koopwoningen en huurwoningen voor studenten.

6 goedkope moederdag ideeën

6 Moederdag cadeau ideeën om je moeder te verwennen met Moederdag

Slecht nieuws? Doe er wat aan!

Hoe ik met de wet van Murphy geconfronteerd werd.

Waarom is slapen zo belangrijk?

Slapen is noodzakelijk voor je gezondheid en je humeur, in dit artikel lees je hier meer over.

Wat de meeste mensen niet weten over scheidingen

Een aantal feiten over scheidingen

Numerologie en geboortedag: 4, 13, 22 en 31

De getallen 4, 13, 22 en 31 als jouw geboortedag

Magisch denken in kindertijd en adolescentie: ontwikkeling en relatie met obsessieve compulsie

Magisch denken in kindertijd en adolescentie: ontwikkeling en relatie met obsessieve compulsie

Sterrenbeeld: Schorpioen

Beschrijving van het sterrenbeeld Schorpioen.

De rechten van de moslimvrouw

Beschrijving van de rechten van de moslimvrouw

Verslaafd aan drugs

Hoe ontstaat een drugsverslaving? Dit artikel gaat daar dieper op in.

Bipolaire stoornis en het gevaar van een chronisch depressief beeld

De rol van psychotherapie wordt beschreven in de behandeling van bipolaire stoornissen.

Hephaistos

Wie was de Griekse god Hephaistos en waar stond hij voor?

De emotie angst vanuit de filosofie bekeken

Hoe bezagen de filosofen Heidegger en Kierkegaard de emotie angst?

Kanker, maar dan chronisch...

Ook met kanker kan het leven nog mooi zijn. In mijn geval dan...

Hoe je stress in je leven kunt verminderen

Tips om stress in je leven te verminderen.

Kaizen: Een japanse methode om in kleine stapjes grote veranderingen te kunnen maken

Kaizen is een van oorsprong japanse methode om in kleine stapjes je doel te bereiken

Oud en Nieuw: tradities

Een artikel over de tradities met oud en nieuw.

Secret, of logica

Secret, een ophef over logica in een vorm van ongeloof

Een stalkende ex - wat doe je eraan?

Het einde van een relatie als begin van eindeloos lastigvallen.

Mijn aftrap in Foobie

Inleiding van hoe ik bij Foobie terecht kwam en de