Misverstanden over Egypte en Mubarak


Publicatie datum:

De positie van Mubarak en zijn regime wordt structureel verkeerd ingeschat door de wetserse media. Dit leidt tot de ene verbazing na de andere als het op egypte aankomt.

Gesponsorde koppelingen

Hoeveel keren is de media tot nu toe al wel niet verbaasd geweest over de ontwikkelingen in Egypte. Eerst was er de verbazing over de opstand zelf, want niemand had gedacht dat Egypte vatbaar zou zijn voor dezelfde onlusten als in Tunesië. Het regime van Mubarak bleek kennelijk veel zwakker dan verwacht, en, daar verbaasde de media zich over. Toen die verbazing na een tijdje een plaats gekregen had, verbaasden de media zich vervolgens over het feit dat Mubarak het ondanks de toenemende hevigheid van de protesten zo lang bleef volhouden. Zat Hosni dan stiekem wel degelijk nog stevig in het zadel? Verbazing alom.

Gisteren kondigde de media het aftreden van de Egyptische president aan. Waar die geruchten op gebaseerd waren was niet duidelijk, maar een simpele optelsom van de afgelopen gebeurtenissen bracht vooral de westerse media tot het oordeel dat het eigenlijk niet anders kond dat Mubarak zijn ‘ambt’ zou neerleggen. En, u raadt het al, wederom verbazing toen bleek dat dit niet het geval bleek zijn. Integendeel, Mubarak greep het moment juist om zijn eigen positie te legitimeren en kwam op de proppen met een praatje dat past bij dat van een dictator. Verbazing, verbazing, verbazing.

Eigenlijk valt de media als het op Egypte aankomt van de ene verbazing in de andere. En dat heeft denk ik vooral te maken met de jarenlange verwaarlozing van Egypte door het westen. Egypte was een leuk, zonnig, geostrategisch speeltje dat zolang ze in dienst stond van de westerse belangen, nooit echte kritiek te verduren kreeg. Met andere woorden: het westen liet Egypte aan haar lot over. Echte interesse in haar eigentijdse geschiedenis was er niet. Egypte was het land van de piramides en farao’s en bovenal een zonnig, gunstig gelegen vakantieland.

De Amerikaanse invloed reikte waarschijnlijk niet veel verder dan wat inspraak op hun buitenlandse politiek. De afwezigheid van democratie in Egypte deed er niet toe, want deze was waarschijnlijk niet in het belang van het westen.

Het westen is op haar beurt nooit écht geïnteresseerd geweest in Egypte. En daardoor begeijpen we Egypte en de Egyptenaren ook niet. Het verloop van de opstand is en blijft daarom grotendeels onvoorspelbaar. De westerse media zullen zich daarom ook blijven verbazen om de gang van zaken in Egypte.

Die verbazing is overigens niet alleen het product van een gebrekkige kennis van Egypte en haar interne structuren, maar komt voor een belangrijk deel ook voort uit het westerse ‘wishful thinking’. We zien op t.v. allerlei beelden van de Egyptische opstand, de één nog gruwelijker dan de andere, en we denken: ‘Goh, wat vreselijk, die boosheid, die woede, dat moet wel leiden tot het aftreden van Mubarak, dat kan toch niet anders? Want de situatie lijkt onthoudbaar.’ Verbazing. We vergeten echter dat Mubarak op de Egyptische troon zit en dat zijn regime waarschijnlijk toch velen malen sterker is dan de protesten doen vermoeden.

Enigszins naïef is ook de (westerse) gedachte dat het leger en het regime Mubarak twee verschillende partijen zijn. In elke reportage over Egypte wordt nadrukkelijk gevraagd naar de rol van het leger en enigszins tevreden wordt telkens gesteld dat het leger zich vooralsnog afzijdig houdt. Die afzijdigheid interpreteert men vervolgens als onpartijdigheid. Alsof het leger boven de strijdende partijen staat.

Gisteren werd bijvoorbeeld het gerucht kenbaar gemaakt dat het leger veel taken het regime had overgenomen en daarmee de leiding had overgenomen. Veel Egyptenaren lijken een democratische overgang onder toeziend oog van het leger te wensen. Maar leg mij eens uit: wat is precies het verschil tussen het leger en het regime? Is niet juist het probleem dat die partijen grotendeels uit dezelfde personen bestaan? Mubarak komt uit het leger, zijn tweede man Suleiman eveneens en tal van generaals schijnen grote delen van de economie in Egypte in handen te hebben. Kortom: de verwevenheid tussen leger en regime is groot. Zijn dienen in veel gevallen dezelfde belangen en verdedigen daarom ook dezelfde belangen, en dat lijken mij niet de belangen van het Egyptische volk.

Het regime is slim genoeg te beseffen dat zij die verwevenheid niet al te kenbaar moet maken. Zij zijn het meeste gebaad bij een naar buiten toe neutrale militaire factie. Immers, mocht Mubarak het veld ruimen dan kunnen via de ‘legitieme’ macht van het leger de heersende belangen (die van de rest van het regime) veiliggesteld worden, zonder dat de Egyptenaar zich bestolen voelt. Het leger is, mits zij neutraal blijft in de ogen van de betogers, de garantie voor de belangen van- en de voortzetting van het regime op de lange termijn.

De grootse angst van het leger en Mubarak lijkt me daarom dat men als het er op aankomt misschien niet eens genoegen neemt met het vertrek van Mubarak, maar dat de betogers het hele regime inclusief Suleiman overhoop willen gooien. Dat zou in potentie ook de belangen van het leger kunnen schaden en daarom moet dát kosten wat het kost vermeden worden.

In dat licht is de speech van Mubarak gisteren op de staats-TV misschien wel een hele uitgekookte en gewiekste zet. Immers, hoe langer Mubarak blijft zitten, hoe groter zijn vertrek een ijkpunt wordt van de betogers. Met andere woorden: hoe langer Mubarak blijft zitten hoe groter zijn vertrek als overwinning geïnterpreteerd kan worden door de betogers. Het aftreden van Mubarak wordt dan op een geven moment het hoogst haalbare en de kans bestaat dan dat de betogers genoegen zullen nemen met alleen het vertrek van Mubarak, maar uiteindelijk geen energie en kracht meer hebben het hele regime omver te werpen, hetgeen de belangen van het leger en andere belangrijke figuren uit het regime veiligstelt.

Het probleem met deze gedachte is natuurlijk het idee zelf: Mubarak die zich slachtoffert voor de continuïteit van de status quo, alleen dan met iemand anders dan hij aan het hoofd. Het is de vraag of Mubarak bereidt is die rol te spelen. Aan de andere kant moet hij misschien wel. Als alle krachten binnen het regime zich bundelen kunnen ze Hosni misschien onder genoeg druk zetten, het zijn immers ook hun belangen die op het spel staan.

De opstand in Tunesië maakt duidelijk dat het niet ophield bij het vertrek van de president. Zijn vertrek leidde niet tot stabiliteit en eensgezindheid, want de betogers roken bloed en wilden meer. Vandaar dat Mubaraks volhardendheid misschien wel onderdeel is van een tactiek, een tactiek die er voor moet zorgen dat er op de lange termijn niet gaat veranderen in Egypte. Maar ach, alten we niet vooruit lopen op de zaken, want we zullen in het westen nog wel een paar keer verbaasd gaan worden.

Rex regnant sed non gubernat


Auteursinformatie


Geschreven artikelen: 9
Leden aangebracht: 0

Meer uit de categorie meningen-ervaringen

Verkiezingen, waar gaat het over?

Over Europa, economie of immigratiebeleid?

9/11 Memorial: Indrukwekkend!

Hoe indrukwekkend een bezoek aan het 9/11 memorial is.

Birds, een dag als Hitchcock

Mijn ervaringen van de film

Armoede en Huisvesting

een artikel over mijn situatie kwestie huisvesting

Vrijwilligerswerk in Afrika

Het begin van mijn vrijwilligerswerk als verpleegkundige in Ghana

Dyslexie en Rechten samen?

Kan iemand met dyslexie de opleiding rechten volgen? Gaat dat goed?

Wat is Niburu en wat moet ik ermee?

Wat is Niburu en wat moet ik van Niburu.nl denken?

Wij houden van Oranje of toch niet?

Koninginnedag, Prinsjesdag, lintjes knippen en tot voor kort een kleine rol bij de formatie van een nieuw kabinet. Dit is wat de koningin allemaal doet in ons land, ten minste dat is wat het Nederlandse volk over het algemeen denkt.

Sneijder loopt Gouden Bal mis, leve de willekeur!

Dat Sneijder niet tot de beste drie voetballers van de wereld hoort geeft aan dat hiervoor geen criteria zijn.

De bijzondere Evenaar

We hebben allemaal over de Evenaar gehoord, maar wat is er zo bijzonder aan?

Bezoek aan Teatro La fenice in VENETIE

Het bezoeken van de Opera Il Trovatore van Verdi in Teatro La Fenice in Venetie voerde me een spectaculaire wereld binnen van muziek en spektakel in de beste Italiaanse volkstraditie.

Doorwerken na je 65e wanneer wel en wanneer niet

Wanneer zou je nu eigenlijk langer moeten doorwerken?

Nierstuwing een pijnlijke aangelegenheid

een nierstuwing een verstopping die er tot leidt dat je nieren hun afval niet kwijt kunnen.

Discobollen

Mijn kinderen zijn zot van ijs. Helaas zijn ze creatief....

plooitjes en rimpeltjes

HELP we worden oud(er).

Ouderenzorg

Ook hier blijken zakkenvullers te zitten, er komt geen eind aan dit onderwerp.

Op koemelkvrij dieet tijdens de zwangerschap en borstvoeding

Is het mogelijk om een relatief zwaar dieet vol te houden tijdens een toch al zware periode.

De groen lobby

enegiebesparing, of idioterie

De Emotie van een Bevalling

Hoe voelt en om een kind te krijgen?

De hoe-is-het-vraag..

Waarom vragen veel mensen hoe het met iemand gaat, hoewel diegene dat niets interesseert?

Slaapritueel, hoe zorg ik ervoor dat mijn kind doorslaapt?

Het artikel beschrijft hoe het bij ons gelukt is om onze dochter op jonge leeftijd door te laten slapen en als dreumes met plezier / zonder gezeur naar bed te laten gaan.

Het werkelijke doel van de uitvinding van de Verichip

Dit artikel gaat in op de voorspelling van de komst van de Verichip. Wat is het werkelijke doel hiervan?

Wie zit er achter dat masker?

een betoog over het al dan niet invoeren van een boerkaverbod in Nederland.

Ken u zelf

Een artikel over als we als mens werkelijke kennis willen vergaren dat we dan niet alleen naar buiten moeten gaan in ons waarnemen en wetenschap bedrijven, maar ook onze waarneming naar binnen moeten richten.

Lessons in Love

Wat realiteit over romantiek