Noorse grammatica 19


Publicatie datum:

De gebiedende wijs en de partisipp-vormen

Gesponsorde koppelingen

Hier de uitleg van de gebiedende wijs en de verschillende partisipp-vormen in de Noorse taal.

In dit artikel worden zowel de gebiedende wijs als de partisipp (sorry, heb ik geen vertaling voor) uitgelegd. Eerst de gebiedende wijs, voor de partisipp graag even naar beneden scrollen...

De gebiedende wijs

De gebiedende wijs van een werkwoord is eigenlijk een soort bevel, vaak wordt dit gevolgd door een uitroepteken:

  • kom hier!
  • zeur niet zo!
  • denk nou toch eens na!

De gebiedende wijs in het Noors

De gebiedende wijs wordt in het Noors op precies dezelfde manier gebruikt als in het Nederlands. In het Noors maak je de gebiedende wijs door van het hele werkwoord de laatste -e af te halen. In het Noors wordt de gebiedende wijs imperativ genoemd:

  • kom! = kom!
  • drink je drinken op! = drikk opp drikken din!
  • loop voorzichtig = gå forsiktig
  • rustig aan = ta det med ro

De partisipp

Partisipp is een werkwoordsvorm waarbij het werkwoord op een andere manier gebruikt wordt, vaak als bijwoord. Er zijn twee verschillende vormen:

  1. de presens partisipp (tegenwoordige tijd)
  2. de perfektum partisipp (die meestal passief gebruikt wordt)

De presens partisipp:

Dit is de vorm die het meest als bijvoegelijk naamwoord wordt gebruikt. Je maakt hem als volgt: de stam van het werkwoord (hele ww -e) + ende:

  • een fascinerende film = en fascinerende film
  • dat is irritant = dette er irriterende

Maar het is ook mogelijk om deze vorm te gebruiken als passieve vorm/gebiedende wijs:

  • blijf zitten = bli sittende
  • hij bleef daar staan praten = han ble stående der og snakket

Als je het werkwoord komen (å komme) gebruikt in combinatie met een presens partisipp kun je er een beweging mee uitdrukken

  • hij kwam rustig aanlopen = hij kom gående i rolig tempo
  • hij rende hierheen = han kom løpende hit

De perfektum partisipp:

Bij deze vorm gebruik je het voltooid deelwoord zonder het hulpwerkwoord (zijn of komen). Ook deze vorm wordt vaak gebruikt als bijvoegelijk naamwoord (en worden dus keurig meegebogen met het zelfstandig naamwoord waar ze bij horen):

  • de handgeschreven brief = det håndskrevede brevet
  • een handgeschreven brief = et håndskreved brev
  • de net gewassen gordijnen = de nyvaskede gardinene
  • een aangereden eland = en påkjørt elg

Je kunt een perfektum partisipp ook gebruiken om een zin korter te maken:

  • zij woonden in een huis, gemaakt van oude kranten = de bodde i et hus, (som var) laget av gamle aviser
  • ik gebruik normaal gehakt, gemixt met kruiden = jeg bruker som regel kjøttdeig blandet med krydder

LET OP:

Het maakt uit of je de presens partisipp of de perfektum partisipp gebruikt:

  • presens partisipp is aktief: een afschrikwekkend persoon = en skremmende person
  • perfektum partisipp is passief: een geschrokken persoon = en skremt person

Meer lezen

Bronvermelding

  • Norsk grammatikk for fremmedspråklige
  • Nøkkel til Norge
  • Bo i Norge
  • Stein på stein
  • Her på Berget
  • ordbok (woordenboek) Nederlands-Norsk, Norsk-Nederlands
  • folkeuniversitetet
  • norsk språkrad
Gesponsorde koppelingen

Foobie gebruiker Nicole2

Auteursinformatie


Geschreven artikelen: 149
Leden aangebracht: 0

Meer uit de categorie reizen

Do's en don'ts in Thailand

De Thaise cultuur is natuurlijk heel anders als de onze! Neem de volgende tips door en maak vrienden tijdens je reis door Thailand!

Eger: barokstadje aan de rand van het Bukkgebergte in Noord Oost Hongarije

Bezienswaardigheden in Eger, tips voor een toeristisch bezoekje

NS Winterklaar

Winterklaar was de grootste kreet die de NS uitsprak in 2010, Wegen zijn verhard en vervangen na de strenge vorst van vorig jaar. Pekel is in grote hoeveelheden opgekocht, er zu genoeg zijn voor een compleet nieuwe winter.

Een mooi bedrijfsuitje deel 1, compleet dagje uit met het bedrijf.

Een compleet dagprogramma voor een educatief en recreatief bedrijfsuitje.

Mooie Thaise vrouwen in Bangkok Sathorn, Mooie Thaise meisjes.

Door de toenemende welvaart in Thailand komen er opvallend veel mooie Thaise vrouwen op de Bangkok Sathorn.

De rust van Altafulla

Op vakantie in Altafulla het rustig gelegen dorp in het noorden Spanje.

Goedkoop naar Alanya, voordelig naar Alanya.

7 dagen Alanya met 6 personen voor maar incl. appartement € 69,- per persoon.

Noorse grammatica 20

De vragende voornaamwoorden

Maak kennis met Rio de Janeiro, een van de mooiste en levendigste steden ter wereld!

Dit artikel gaat over de schitterende natuur van de stad Rio de Janeiro.

Vrijwilligerswerk in het buitenland

Vrijwilligerswerk in het buitenland, een hele ervaring.

Kanovaren in Finland

Finland als avontuurlijke vakantie: kanovaren in de natuur! Ik heb een week lang gevaren en het is een unieke beleving, een aanrader!

Wat is Airbnb en kun je goedkoop reizen met Airbnb?

Airbnb is gevestigd in San Fransisco en biedt wereldwijd unieke accommodaties aan voor een lage prijs.

Cheap Reisje Barcelona

Tips voor de minimal spender

Goedkoop vliegen, nu en in de toekomst

Hoe kun je ook in de toekomst goedkoop vliegen.

Bezwaar maken tegen verkeersboetes

Bezwaar maken tegen Nederlandse verkeersboetes, naheffingsaanslagen en dergelijken

Goedkoop naar Zuid Afrika voor the big five

Zuid Afrika is bekend om zijn natuur (met als belangrijkste the big five), avontuur, luxe en cultuur (met als belangrijkste the small five).

De voor- en nadelen van last minute reizen

Last minute reizen - iets voor u? De voor- en nadelen op een rijtje.

24/7 Feest in Chersonissos?! Of toch niet alleen dat...

Chersonissos in Kreta is onder jongeren toch wel de bekendste en populairste vakantiebestemming in Griekenland. Waarom? En wat is er voor de rest te beleven?

Rusland vakantieland?

Iedereen vraagt mij altijd of het werkelijk zo gevaarlijk is.

5 Redenen om naar Nicaragua te gaan

Nicaragua is nog weinig populair onder de toeristen. Hieronder geef ik vijf redenen waarom je toch voor dit land zou moeten kiezen.

Noorse grammatica 5

De persoonlijke voornaamwoorden

De Parken van Bologna

Bologna, fabelachtige metropool in het Noorden van Italië, gelegen aan de voet van de Apennijnse bergketen, is één van de best bewaarde middeleeuwse steden van Europa.

Lijst van spullen om mee te nemen als je gaat backpacken

Ga je backpacken? Pak dan deze lijst erbij en vergeet niets mee te nemen!

Gratis op vakantie naar Vladivostok

Ik kreeg een uitnodiging om een paar weken op vakantie te komen in Wladovostok maar wat is er eigenlijk te doen in Vladivostok.

The 'Old Mother Road' Route 66 U.S.A.

The 'old Mother Road' Route 66 U.S.A