De geschiedenis van de Kerstman


Publicatie datum:

Hoe en waar is de figuur 'Kerstman' ontstaan?

Gesponsorde koppelingen

Iedereen in Nederland kent wel de Kerstman. Vooral in Amerikaanse kerstfilms, welke elk jaar keer op keer bij ons op de tv vertoond worden, speelt hij een grote rol. Zoals wij Nederlanders in Sinterklaas geloven, droomt ieder kind in Amerika van de Kerstman. Hoewel het christelijke kerstfeest al eeuwen bestaat, heeft de geschiedenis van de Kerstman een iets ander pad belopen. Desalniettemin heeft deze figuur een duidelijke stempel op onze Europese beleving van het feest gedrukt.

Van Sinterklaas naar Santa Claus

In de 1611 stichtte Nederland, in het tegenwoordige Noord-Amerika, de provincie Nieuw-Nederland met de versterkte nederzetting Nieuw-Amsterdam. Bij de Europese koloniseringen zijn vele gebruiken over zee gebracht, waaronder de figuur Sinterklaas, welke weer gebaseerd was op de Griekse, katholieke bisschop Nicolaas van Myra (thans gelegen in Turkije). De kolonist die veel heeft bijgedragen aan het beeld van de gezellige kerstman was een Nederlandse professor die een gedicht aan zijn kinderen schreef. Hij schetste het beeld van de Sint-Nicolaas als oud mannetje met rode neus, rode wangen en een lange witte baard. De Sint werd later zelfs de beschermheilige van de stad. De Amerikaanse naam Santa Claus is dan ook één van de Nederlandse leenwoorden die via Nieuw-Amsterdam in het Amerikaanse engels terecht is gekomen. Nederland heeft de vestiging niet lang gehad en heeft het voor een appel en een ei doorverkocht aan Groot-Brittannië.

 Verscheidende invloeden

De Britten gaven de stad Nieuw-Amsterdam de naam New-York, waar in die tijd al vele verschillende culturen door elkaar leefden, wat de eclectische gebruiken van de huidige kerstman kan doen verklaren. Er bestaan vele verschillende mythen en gebruiken van uiteenlopende culturen die een bron voor verscheidende eigenschappen van de kerstman kunnen zijn geweest. Zo is bijvoorbeeld de Oud-Noorse god Thor (de god van de donder, bescherming, gezondheid en landbouw) een bejaarde man met een witte baard, zijn element is vuur en zijn kleur rood. De Scandinavische open haarden waren aan hem gewijd, waar hij via de schoorschenen in afdaalde. Hij is joviaal en vriendelijk, hij zou in een wagen rijden en in noordelijke streken wonen.

Verder zouden figuren zoals de Duitse Weihnachtsmann en de Scandinavische Joulupukki (Fins) of julbocken (Zweeds) invloed op de huidige figuur van Santa Claus kunnen hebben gehad. Tegenwoordig zijn vele gewoonten van Santa Claus op de Scandinavische kerstmannen overgegaan. Toch blijven er enkele verschillen bestaan. Zijn werkplaats bevindt zich niet op de Noordpool of in Groenland, maar op de berg Korvatunturi in Fins Lapland. Ook kruipt hij niet door de schoorsteen maar klopt hij op kerstavond op de voordeur, waarbij hij vraagt: 'Zijn er hier brave kinderen?'

De commerciële Cola-Kerstman

De geïmporteerde Santa Claus heeft in Amerika zijn eigen vorm gekregen, zo leek hij steeds minder op onze Sinterklaas. Vanaf 1773 verscheen hij in de media waar hij langzaamaan verschillende elementen kreeg toegewezen zoals de arrenslee, de rendieren en zijn hulpjes. Hij kreeg ook al snel een muts in plaats van een mijter, en de kromstaf verdween. De kinderen in Amerika zetten niet hun schoenen bij de open haard, maar hangen speciale sokken aan de schoorsteenmantel.

Door de jaren heen veranderde het uiterlijk van de figuur, tot 1931. De filma Coca-Cola liet door de Zweedse kunstenaar Haddon Sundblom een advertentie ontwerpen waarin de kerstman zijn hedendaags uiterlijk kreeg; de rode, bolle en vrolijke man die vrijgevig cadeautjes uitdeelt. In die tijd was Coca-Cola een zomerdrankje, de opdracht voor de tekenaar was om -door middel van een gezellige dikke man met een baard- Coca-Cola in de winter te promoten. Sundblom tekende zijn buurman Prentice na, welke aardig aan het gevraagde karakter voldeed. Ook zijn lach: ‘Yo-ho-ho' heeft Sundblom gebruikt in de campagne. In de jaren dertig gaven de Coca-Cola reclames de Kerstman zijn huidige grote bekendheid en won zo ook in Europa enorme populariteit. De commercieel aantrekkelijke Amerikaanse versie verdrong de Europese varianten. Maar in Nederland ondervind de Kerstman aardig wat weerstand aangezien Sinterklaas de rol als kindervriend al vervuld. Niet iedereen vindt een tweede nodig.

 

Gesponsorde koppelingen

Auteursinformatie


Geschreven artikelen: 1
Leden aangebracht: 0

Meer uit de categorie samenleving

Ouderafhankelijkheid versus kinderafhankelijkheid.

Kinderen zijn vanzelfsprekend afhankelijk van hun ouders, ouders worden langzaamaan weer afhankelijk van hun kinderen.

Waarom moet de consument steeds meer verleid worden? (ten koste van het milieu)

Steeds meer milieuvriendelijk producten wijken voor meer vervuilende producten die de consument meer verleiden.

Hans Christian Andersen

Over de sprookjesschrijver, Hans Christian Andersen.

Lachen en stress management

lachen en zijn voordelen

Opzegging van een arbeidsovereenkomst.

De regels over opzegging van een arbeidsovereenkomst.

Wat is het verschil tussen een stedeling en een provinciaal?

Volgens kandidaat-raadslid van het CDA Joram Verstoep is iedereen die niet in Amsterdam woont een provinciale boer. Wat is het verschil tussen een stedeling en een provinciaal?

Moeilijkheden in bestrijding mensenhandel

Hoe wetgeving de bestrijding van mensenhandel in de weg ligt

Het Venus Project

De doelstelling van Het Venus Project.

Velodrome d'Hiver

In 1942 vond de grootste razzia in de Franse geschiedenis plaats. Duizenden Joden werden ondergebracht in het wielerstadion Velodrome d'Hiver wachtend op hun dood in Auschwitz.

Durkheims visie op religie

In dit artikel wordt aan de hand van Durkheim's ideeën betoogd dat religie in de moderne samenleving niet verdwijnt, maar slechts een andere functie krijgt.

Drama Apeldoorn op koningendag

Drama Apeldoorn op koningendag

Kun je iedereen welvarend maken?

Zorgt volledige werkgelegenheid ervoor dat iedereen welvarend wordt?

Vechter

waarom worden jongeren en volwassen mishandelt? Genoeg is genoeg,vind jij ook niet? Ik pik het niet langer!

Gratis basis internet voor iedereen met Free Basics Platform van Internet.org

Facebook oprichter promoot Free Basics Platform voor gratis basis internet voor iedereen.

Communiceren met een groep kinderen, het geven van instructies.

Altijd al willen weten hoe je een groep kinderen op de juiste manier aan het werk krijgt?

Betoog: Pesten moet strafbaar worden gesteld

Een betoog waarin argumenten worden gegeven om het samenlevingsprobleem genaamd pesten strafbaar te maken

Korte geschiedenis van de hiphopmuziek

Dit is het 2e artikel in mijn reeks over de subcultuur hiphop. In dit artikel iets over de geschiedenis van hiphopmuziek.

Overbevolking

Beschrijving van overbevolking, de evolutie, gevolgen, problematiek en oplossingen.

Ernesto 'Che' Guevara

Che Guevara in de Westerse wereld

Homohuwelijk ja of nee, mogen homo’s trouwen.

Er is veel te doen om het homo huwelijk, hier de feiten en de voorwaarden.

Waarom wordt ons leven steeds complexer en moet je alle tijd doden?

Wordt ons leven zelf complexer of maken we het zelf steeds complexer?

Minder alcoholische drankjes

Redenen om minder alcoholische drankjes te drinken

Gratis daten, succesvol daten, de beste datingsites

Een pagina met tips voor gegarandeerd succesvolle daten op de beste datingsites.

La UNICEF jobs, United Nations Children’s Fund.

UNICEF komt op voor de rechten van alle kinderen, waar ook ter wereld.

Fair Trade verkoop in opmars

Het begrip Fairtrade gaat over handel met boeren in Ontwikkelingslanden met bepaalde voorwaarden