De krijgsman en het ridderideaal


Publicatie datum:

Dit artikel behandelt de ontwikkeling die het ridderschap heeft ondergaan in de middeleeuwen.

Gesponsorde koppelingen

Als men aan de middeleeuwen denkt, krijgt men al snel beelden voor zich van koene ridderse en schone jonkvrouwen. Maar wat is precies de definitie van een ridder en wat is precies het verschil tussen een ridder uit de middeleeuwen en een ridder uit ridderorders die nog steeds bestaan en waar bijvoorbeeld koningin Beatrix lid van is. Dit artikel probeert kort een overzicht te geven van de ontwikkeling die de ridder in de geschiedenis heeft ondergaan.

Ridders bestonden al in de vroege Middeleeuwen, maar dit waren vooral bereden krijgslieden die meestal niet van adel waren, onbeschaafde lieden die naar behoefte de plaatselijke bevolking plunderde. In de tiende eeuw zette de kerk een beschavingsoffensief van ridders in om dit tegen te gaan. Tussen de tiende en twaalfde eeuw ontstond een ethisch-theologische waardesysteem waarmee het krijgswezen in wezen geheiligd wordt.

In vroege tijden bestonden al Germaanse milities van krijgers, vanaf de achtste eeuw echter had de tendens tot specialisatie van het krijgsvak en daarmee tot algemene demilitarisatie van de Romaans-Germaanse samenleving tot gevolg dat alleen nog  elitegroepen zich in krijgsmilities verenigde. De professionele krijgsman van de tiende en elfde eeuw is dus gewoonlijk lid van een groep die onder aanvoering staat van een vooraanstaande aristocraat of de taak heeft diens woning te beschermen.

De kerk begon zich zorgen te maken over de toename van geweld van deze gewapende groepen en kwam met een aantal maatregelen. Bedevaartplaatsen, gasthuizen, markten, rivierovergangen en wegen werden onder bescherming gesteld(de pax Dei). Er werd vastgesteld dat oorlogen op bepaalde dagen verboden waren en moord werd op bepaalde dagen strenger gestraft om zo het geweld tot een minimum te beperken. In dezelfde tijd ontwikkelde zich een duidelijke ridderethiek. Terwijl de milities al een ethiek kenden van moed, trouw aan de leider en loyaliteit tegenover wapenbroeders, ontstond de eigenlijke ridderethiek uit de door vredesconcilies opgestelde kerkelijke regels. De ethiek was gebaseerd op de aan de kerk verschuldigde dienstbaarheid en de plicht de zwakken te beschermen. De ridderethiek was dus een kruising tussen de dapperheid van de germaans-romaanse traditie en de godsvruchtigheid (het strijden voor het goede) die opgelegd werd door de kerk.

De kerk had alle krachten nodig die ze kon krijgen aangezien ze verwikkeld was in de strijd voor de hervorming en voor de bevrijding van de bemoeienissen van wereldlijke vorsten. Er ontstond een nieuw soort ridder, een krijgsman die bereid was zijn zwaard in dienst van de geestelijkheid te stellen. Voor deze periode was heiligheid alleen voorbestemd aan vrome vredelievende personen, nu kon met ook heilig worden door de kerk met de wapenen te dienen.

Met de opkomst van de kruistochten kwam een nieuwe vorm van ridderschap naar voren. De noodzaak om garnizoenen aan te leggen in de veroverde gebieden, de pelgrims te beschermen, de zwakken en de zieken bij te staan, de mobilisatie die de onderneming mogelijk gemaakt werd had als het ware permanent te maken, leidde tot het ontstaan van monastieke ridderorden. Het vaste kenmerk van religieuze orden binnen de kerk is de afwijzing van elke mogelijke betrokkenheid bij krijgswezen en geweld. De monastieke ridderorden lieten elk nieuw lid naast de gewone eed van kuisheid, gehoorzaamheid en persoonlijke armoede ook een eed van strijdbaarheid afleggen. Het waren dus vechtende monikken. Bernardus van Clairvaux, een belangrijk geestelijke uit de twaalfde eeuw, vond dat dit de beste ridders waren aangezien ze zowel beschermd werden door het materiële schild als het geestelijke schild, het schild van geloof.

Hoewel het belang van de ridder als strijder aan het eind van de middeleeuwen steeds meer afnam werd het ridderideaal steeds belangrijker. Dit uitte zich in de oprichting van ridderorden, zoals de orde van de kouseband en de orde van het gulden vlies waar koningin Beatrix tegenwoordig nog belangrijk lid van is.


Auteursinformatie


Geschreven artikelen: 5
Leden aangebracht: 0

Meer uit de categorie verslagen-scripties

Wir haben es nicht gewusst

Betoog over het onethisch handelen van de kerk na het aan het licht komen van verschillende zedenmisdrijven

Boekverslag - Littekens

Schrijver: Patricia De Martelaere Titel: Littekens Uitgever: Meulenhof en Kritak Aantal pagina’s: 163

Walking with the dead

Dit is een samenvatting van het Engelse boek Walking with the dead

Stadhouder Maurits van Nassau (1567-1625)

Levensbeschrijving van Maurits van Nassau

Moet de A4 worden doorgetrokken van Delft naar Schiedam?

In dit werkstuk wordt bekeken of de A4 moet worden doorgetrokken van Delft naar Schiedam aan de hand van 3 deelvragen.

De Amerikaanse burgeroorlog

Hierin Beschrijf ik hoe de Amerikaanse burgeroorlog verliep

Voor een crimineel geen cent te veel

Leefbaar Rotterdam heeft het volgende opgenomen in hun verkiezingsprogramma: ouders die hun kinderen zo verwaarlozen, dat zij in de criminaliteit belanden, krijgen geen kinderbijslag. Maar schieten we hier iets mee op?

Walton Kendall

Een korte beschrijving van de filosofie van Walton Kendall.

Volkenrecht - Amerikaanse gijzelingszaak

De Amerikaanse gijzelingszaak in Irak

De orthopedagoog

Wat is nu precies een orthopedagoog en wat is zijn werkveld.

De krijgsman en het ridderideaal

Dit artikel behandelt de ontwikkeling die het ridderschap heeft ondergaan in de middeleeuwen.

Het Verdrag van Tordesillas

Korte uitleg waarom men in Brazilie Portugees spreekt en in de rest van Latijns Amerika Spaans.

Wat is de relatie tussen politiek en economie in de Romeinse Republiek?

In dit artikel wordt de samenhang tussen politiek en economie in de Romeinse Republiek beschreven

Het Nederlands Recht.

Een korte beschrijving van de verschillende rechten en rechtsbronnen.

Uruzgan, een succes of niet?

Is het invallen van Afghanistan wel verstandig geweest. En had Nederland nou wel mee moeten doen? En wat hebben we nu eigenlijk bereikt in Uruzgan? Wat zijn precies de feiten? Dit zijn vragen die ik allemaal ga beantwoorden in mijn paper.

De Neus is vrij

Een artikel over de vrijlating van Willem Holleeder.

Aardrijkskunde - Wereld

Aardrijkskundige begrippen en uitleg.

Onderzoeksmethoden en technieken

In dit artikel zal ik verschillende methoden en technieken om onderzoek te doen belichten.

Taalverwerving - Theorieen

De relatie tussen hechtingsstijlen en borderline persoonlijkheidsstoornis

Dit artikel onderzoekt hoe hechting in de kindertijd gerelateerd is aan de ontwikkeling van borderline persoonlijkheidsstoornis.

Smart formuleren van persoonlijke leerdoelen..Hoe doe je dat?

Een aantal voorbeelden van SMART geformuleerde leerdoelen uit een HBO werkveld verslag.

Wit licht - een filmverslag

Een zeer uitgebreid verslag over de film 'Wit Licht'

Het schrijven van een onderzoeksrapport

De algemene punten in de opbouw van een onderzoeksrapport.

Literatuur

verslag over litratuur

Boekverslag - Vuil spel: Het systeem Armstrong

Schrijver: Pierre Ballester en David Walsh Titel: Vuil spel: Het systeem Armstrong Uitgever: No Monkey Business Aantal pagina’s: 250